MIK w marcu – niepewność sytuacji gospodarczej przekłada się na nastroje przedsiębiorców

Komunikat prasowy

Opublikowano: 11/03/2026

Miesięczny Indeks Koniunktury w marcu pokazuje stabilizację nastrojów wśród przedsiębiorców. MIK osiągnął poziom 97.9 pkt, co oznacza nieznacznie spadek m/m (o 0,1 pkt.). Spośród składowych MIK poprawił się zwłaszcza wskaźnik nowych zamówień, natomiast spadek odnotował komponent dotyczący płynności finansowej. Najsilniejszą barierą prowadzenia biznesu nadal są koszty pracownicze, jednak trzeba zauważyć, że istotnie wzrosła niepewność sytuacji gospodarczej.

Spośród siedmiu komponentów tworzących MIK wskaźniki dla czterech pozostają poniżej poziomu neutralnego: inwestycji, wartości sprzedaży, nowych zamówień oraz mocy produkcyjnych. Oznacza to przewagę ocen negatywnych nad pozytywnymi w tych obszarach.

Przewaga nastrojów negatywnych nad pozytywnymi utrzymuje się drugi miesiąc z rzędu, ale w marcu nastroje pogorszyły się tylko nieznacznie. W obszarach sprzedaży i nowych zamówień nadal dominują negatywne odczyty, jednak zmniejszenie odsetka firm raportujących spadki wartości sprzedaży i liczby nowych zamówień może sugerować stopniową stabilizację popytu. Wyraźnie słabszym komponentem pozostają inwestycje – niski udział inwestujących przedsiębiorstw wskazuje na utrzymującą się ostrożność w podejmowaniu decyzji rozwojowych oraz ograniczoną skłonność do zwiększania potencjału wytwórczego” – wskazuje Aleksandra Wejt-Knyżewska, starsza analityczka z Zespołu Wsparcia Badań w PIE.

Rośnie wartość sprzedaży, liczba nowych zamówień i moce produkcyjne

Podobnie jak w lutym, także w marcu wartości tylko trzech komponentów MIK są powyżej poziomu neutralnego (100,0): wynagrodzeń, zatrudnienia i płynności finansowej. Wartość komponentu wynagrodzenia wzrosła o +5,1 pkt. m/m do 115,4 pkt. Wzrost wynagrodzeń planuje co dziesiąta firma, podczas gdy 89 proc. z nich nie planuje zmian w tym zakresie. Chociaż nieznacznie spadła wartość komponentu zatrudnienie o 1,1 pkt. m/m do 103,6 pkt., wciąż więcej firm planuje wzrost zatrudnienia (11 proc.) niż  redukcję (7 proc.). Znacznie spadła wartość MIK dla płynności finansowej (o 10,2 pkt. m/m do 105,2 pkt.). Mimo że połowa firm (47 proc.) ocenia, że posiada wystarczające środki, aby prowadzić działalność dłużej niż 3 miesiące, to wskaźnik płynności finansowej spada m/m już czwarty miesiąc z rzędu.

Wyraźnie wzrosły w porównaniu do lutego wartości dla trzech komponentów: wartości sprzedaży, liczby nowych zamówień i mocy produkcyjnych. Wartość sprzedaży wzrosła o 2,8 pkt. m/m do 87,8 pkt. Znacznie spadł odsetek firm, które raportowały spadki w tym obszarze  – z 48 proc. w lutym do 31 proc. w marcu. Wartość dla komponentu nowe zamówienia wzrosła o 5,4 pkt. m/m do 92,6 pkt., co może sygnalizować stopniową poprawę popytu na towary i usługi oferowane przez przedsiębiorstwa. Wskaźnik dla mocy produkcyjnych wzrósł o 3,5 pkt. m/m do poziomu 98,0 pkt. Aż 79 proc. firm deklaruje, że posiadane moce produkcyjne są wystarczające w relacji do obecnego portfela zamówień.

Najgorsze wyniki utrzymują się dla komponentu inwestycje, którego wartość spadła o 6,2 pkt. m/m do 82,4 pkt. Tylko co trzecia badana firma zrealizowała inwestycje w ostatnich trzech miesiącach. Wskaźnik inwestycji wyraźnie obniżył się m/m, osiągając najniższy poziom w I kwartale 2026 r.

Sytuacja geopolityczna ma swoje odbicie w nastrojach firm

W marcu główną barierą utrudniającą działalność firm są nadal koszty pracownicze, na które wskazało aż 68 proc. firm. Niemal 2/3 firm skarżyło się na niepewność sytuacji gospodarczej, a 54 proc. – na rosnące ceny energii. Prawie połowa narzekała na niedostępność pracowników i zatory płatnicze. Najmniej dolegliwymi barierami pozostają rosnące koszty finansowania (21 proc.) i niedostępność produktów (18 proc.). W stosunku do poprzedniego miesiąca wzrosła uciążliwość prawie wszystkich barier – w największym stopniu niepewności gospodarczej (aż o 8 pkt. proc.).

„Na wyniki marcowego odczytu MIK wpływa także wzrost niepewności gospodarczej związany z niestabilną sytuacją międzynarodową. Realizacja badania po ataku USA i Izraela na Iran znalazła odzwierciedlenie we wzroście udziału firm wskazujących niepewność jako istotną barierę działalności. Potencjalna eskalacja napięć na Bliskim Wschodzie może przełożyć się na bardziej dynamiczną zmienność cen surowców energetycznych, zakłócenia logistyczne oraz wzrost kosztów transportu, co w warunkach już ograniczonej aktywności inwestycyjnej zwiększa skłonność przedsiębiorstw do przyjmowania zachowawczych strategii operacyjnych” – wskazuje Aleksandra Wejt-Knyżewska, starsza analityczka z Zespołu Wsparcia Badań w PIE.

***

Nota metodologiczna

Miesięczny Indeks Koniunktury (MIK) jest narzędziem badającym nastroje gospodarcze przedsiębiorstw w Polsce opracowanym przez Polski Instytut Ekonomiczny. MIK powstaje co miesiąc na podstawie pomiarów dokonanych w siedmiu kluczowych obszarach działalności przedsiębiorstw: wartość sprzedaży, nowe zamówienia, zatrudnienie, wynagrodzenia, moce produkcyjne, wydatki inwestycyjne, sytuacja finansowa. Poziomy liczbowe MIK obliczamy na podstawie wyników badań ankietowych przeprowadzanych na reprezentatywnej próbie 500 przedsiębiorstw w czterech kategoriach wielkościowych i pięciu branżowych. Poziomy MIK przyjmują wartości z przedziału <0;200>, a punkt odniesienia wskaźnika stanowi odczyt 100, który jest poziomem neutralnym.

***

Polski Instytut Ekonomiczny to publiczny think-tank ekonomiczny z historią sięgającą 1928 roku. Jego obszary badawcze to przede wszystkim makroekonomia, energia, gospodarka światowa, gospodarka cyfrowa, ekonomia behawioralna oraz procesy społeczne. Instytut przygotowuje raporty, analizy i rekomendacje dotyczące kluczowych obszarów gospodarki oraz życia społecznego w Polsce, z uwzględnieniem sytuacji międzynarodowej.

Kontakt dla mediów:
Ewa Balicka-Sawiak
Rzecznik Prasowy
T: +48 727 427 918
E: ewa.balicka@pielocal