Nastroje wśród przedsiębiorców na progu drugiego kwartału uległy znaczącej poprawie. W kwietniu Miesięczny Indeks Koniunktury (MIK) wzrósł m/m o 5,7 pkt. i wynosi 103,6 pkt. Oznacza to przewagę ocen pozytywnych nad negatywnymi. Po okresie osłabienia koniunktury w lutym i marcu, MIK osiągnął poziom zbliżony do odczytu z początku roku. Spośród siedmiu komponentów tworzących MIK wskaźniki dla pięciu są powyżej poziomu neutralnego: wartość sprzedaży, liczba nowych zamówień, zatrudnienie, wynagrodzenia oraz płynność finansowa. Poprawiły się nastroje w badanych sektorach, a najlepsze panują w branży produkcyjnej. Jednocześnie po raz pierwszy od 2022 r. główną barierą prowadzenia działalności wskazywaną przez przedsiębiorców jest niepewność sytuacji gospodarczej.

Polska jest wciąż silnie uzależniona od importu nośników energii, a jednocześnie wkracza w decydującą fazę transformacji sektora elektroenergetycznego. Scenariusz przyszłego miksu energetycznego powinien obejmować perspektywę dłuższą, niż tylko do 2040 r. Rozwój energetyki jądrowej jako jednego z jego filarów wymaga całościowego spojrzenia na strukturę rynku energii i zaplanowania m.in. długofalowych ram finansowania dla projektów wykraczających poza budowę pierwszej polskiej elektrowni jądrowej oraz usprawnienia regulacji dla inwestycji w atom. Jednocześnie należy przyjąć, że SMR-y nie rozwiążą problemu luki mocy dyspozycyjnych w perspektywie następnych 10-15 lat i konieczne jest opracowanie zarówno mapy drogowej dla najbardziej efektywnych zastosowań tej technologii, jak również potrzebnego wsparcia publicznego dla ich rozwoju – to kluczowe wnioski z raportu Polskiego Instytutu Ekonomicznego „Jak rozwijać energetykę jądrową w Polsce? Rekomendacje w zakresie regulacji prawnych i mechanizmów wsparcia branżowego”.

Miesięczny Indeks Koniunktury w marcu pokazuje stabilizację nastrojów wśród przedsiębiorców. MIK osiągnął poziom 97.9 pkt, co oznacza nieznacznie spadek m/m (o 0,1 pkt.). Spośród składowych MIK poprawił się zwłaszcza wskaźnik nowych zamówień, natomiast spadek odnotował komponent dotyczący płynności finansowej. Najsilniejszą barierą prowadzenia biznesu nadal są koszty pracownicze, jednak trzeba zauważyć, że istotnie wzrosła niepewność sytuacji gospodarczej.

Tempo rozwoju ukraińskiej przedsiębiorczości w Polsce nie słabnie. W latach 2022-2025 powstało łącznie 109,1 tys. jednoosobowych działalności gospodarczych (JDG) prowadzonych przez Ukraińców, co stanowi 10 proc. wszystkich zarejestrowanych w tym czasie JDG w Polsce. W tym samym czasie powstało też 14,5 tys. spółek z kapitałem ukraińskim. Większość ukraińskich JDG związana jest z budownictwem, usługami w zakresie telekomunikacji i programowania oraz pozostałą działalnością usługową. Przedsiębiorczość Ukraińców wyraźnie wspiera rozwój polskiej gospodarki i przyczynia się do wzrostu PKB. Z realizowanego przez PIE Miesięcznego Indeksu Koniunktury wynika, że konkurencji ze strony ukraińskich firm nie obawiają się też większość polskich przedsiębiorców. 53 proc. z nich uważa, że wpływ ukraińskich podmiotów na ich działalność jest słaby lub bardzo słaby.

Luty przyniósł pogorszenie się nastrojów wśród przedsiębiorców. Miesięczny Indeks Koniunktury (MIK) spadł m/m o 4,1 pkt. do 98,0 pkt., po tym jak cztery miesiące z rzędu był powyżej poziomu neutralnego. Wartość MIK w lutym jest wyższa (o 0,9 pkt.) niż najniższa wartość odnotowana we wrześniu 2025 r. (97,1 pkt.) i o 10,5 pkt. niższa niż najwyższa wartość odnotowana w listopadzie 2025 r. (108,5 pkt.). Lutowe wyniki badania wskazują na bardziej zachowawcze oceny bieżącej sytuacji rynkowej, szczególnie w obszarze sprzedaży i zamówień, przy utrzymaniu stabilnych deklaracji dotyczących zatrudnienia i wynagrodzeń.

W ostatnich trzech miesiącach 2025 r. złożono w 113 tys. wniosków o kredyt mieszkaniowy, co oznacza 30 procentowy wzrost względem czwartego kwartału 2024 r. Na rosnący w Polsce popyt na mieszkania wpłynęły obniżki stóp procentowych, stabilizacja cen oraz dobra sytuacja gospodarcza w kraju. W dużych miastach najdroższe są mieszkania w Warszawie, Krakowie i Gdańsku, najtańsze w Łodzi, Bydgoszczy i Zielonej Górze W 2025 r. tendencja na rynku najmu i sprzedaży odwróciła się względem lat 2023 i 2024. Ceny sprzedaży mieszkań zahamowały po dwóch latach dynamicznego wzrostu, ceny najmu natomiast od dwóch lat rosły stabilnie o 1-3 proc. r/r. To główne wnioski z raportu Polskiego Instytutu Ekonomicznego „Analiza rynku mieszkaniowego – IV kwartał 2025”.

Nastroje wśród przedsiębiorców na początku roku wciąż są dobre, mimo że w styczniu MIK nieznacznie spadł m/m (o 1,5 pkt.) do 102,1 pkt. W poprzednim miesiącu również zaobserwowaliśmy spadek (o 4,9 pkt.), a zatem łączne obniżenie, w stosunku do najwyższej wartości MIK odnotowanej w ubiegłym roku (108,5 pkt.) w listopadzie, wynosi 6,4 pkt. Niemniej odczyt MIK już czwarty miesiąc z rzędu jest powyżej poziomu neutralnego (100,0 pkt), co wskazuje na utrzymującą się przewagę nastrojów pozytywnych nad negatywnymi wśród przedsiębiorców. Obecny poziom MIK jest o 0,2 pkt. wyższy niż w analogicznym okresie roku poprzedniego (101,9 pkt).

Polski Instytut Ekonomiczny postanowił sprawdzić, czy eksperci ekonomiczni obecni w debacie publicznej mają istotny wpływ na przekonania Polaków w ważnych kwestiach gospodarczych. Badanie eksperymentalne pokazało, że istnieją znaczące różnice między opiniami obywateli a ekspertów na tematy takie jak: dobrowolność składki ZUS dla przedsiębiorców, ocena korzyści członkostwa Polski w UE, przyczyny różnic w wynagrodzeniach kobiet i mężczyzn, konieczność rezygnacji z wydobywania węgla i regulacja wieku emerytalnego. Uświadomienie respondentom opinii większości ekonomistów na temat prezentowanych tez powoduje zmianę poglądów respondentów w każdej z pięciu kwestii gospodarczych, przy czym najbardziej w zakresie tezy o korzyściach Polski z członkostwa w Unii Europejskiej. Te same eksperckie argumenty prezentowane jako stanowisko Chata GPT podobnie wpływały na opinie badanych. W żadnej kwestii ekonomiści nie mają istotnie większej siły oddziaływania na przekonania obywateli niż sztuczna inteligencja. Czynnikami mającymi wpływ na zgodność przekonań z opiniami ekspertów są wykształcenie, znajomość debaty ekonomicznej, a także częstotliwość i rodzaj konsumowanych mediów. To główne wnioski z raportu PIE „Wpływ ekonomistów i sztucznej inteligencji na przekonania obywateli”.

Obowiązująca w Polsce od 24 grudnia 2025 r. unijna dyrektywa równościowa nałożyła regulacje dotyczące minimalnych wymogów w zakresie przejrzystości wynagrodzeń w państwach UE. Wprowadziła ona m.in. prawo pracownika do poznania wynagrodzeń osób w firmie wykonujących podobną pracę, a w dużych firmach także konieczność sprawozdawania różnic w zarobkach kobiet i mężczyzn na podobnych stanowiskach. Dyrektywa ma szansę ograniczyć dyskryminację płacową. Z badania PIE wynika jednak, że firmy wciąż są jednak niechętne ujawnianiu wynagrodzeń. 31 proc. badanych przedsiębiorstw wciąż stosuje klauzule poufności wynagrodzeń w umowach, a 61 proc. z nich nie zamieszcza, ani nie planuje zamieszczać widełek płacowych w ogłoszeniach o pracę. Również pracownicy traktują dane o wysokości wynagrodzeń jako sprawę prywatną. Mimo że 60 proc. Polaków popiera wprowadzenie zwiększenie przejrzystości płac w celu przeciwdziałania do dyskryminacji płacowej, tylko co trzecia osoba chciałaby skorzystać z prawa do informacji o średnich zarobkach współpracowników. Takie wnioski płyną z raportu PIE „Przejrzystość wynagrodzeń – praktyki firm i postawy pracowników”.

Aktualnie legalnie przebywa w Polsce ponad 1,5 mln imigrantów z Ukrainy (dzieci i dorosłych) Około75-85 proc. dorosłych jest aktywna zawodowo. Wysoki poziom aktywności zawodowej imigrantów sprawia, że ich integracja postępuje najszybciej w wymiarze ekonomicznym, znacznie wolniej zaś w wymiarze kulturowym, społecznym oraz tożsamościowym. Pod względem społeczno-demograficznym można wśród imigrantów wyróżnić cztery różne segmenty - najliczniejsza jest grupa, w której dominują mężczyźni wykonujący prace proste i wymagające średnich kwalifikacji, którzy przybyli do Polski po wybuchu wojny w Ukrainie w lutym 2022 r. Według szacunków PIE, w przypadku 4 na 10 dorosłych Ukraińców istnieje duże prawdopodobieństwo pozostania w Polsce na stałe. Prawdopodobieństwo to rośnie wraz ze zwiększaniem stopnia integracji z Polską, przy czym najistotniej wpływają na decyzję o osiedleniu w Polsce czynniki z zakresu integracji tożsamościowej i społeczno-politycznej. To główne wnioski z raportu Polskiego Instytutu Ekonomicznego „Integracja imigrantów z Ukrainy na tle planów dotyczących pobytu w Polsce”.